با تفکرات صدسال پیش دربخش خرما نمی شود دربازارهای جهانی رقابت کرد
با تفکرات صدسال پیش دربخش خرما نمی شود دربازارهای جهانی رقابت کرد
دنیا دایم درحال تغیراست وماهم چنان درجای خوداستوارمانده ایم
سالهاپیش پدران مابرای امرار معاش خود نهال نخلی را کاشتند وآبیاری کردند وبالاخره این روند را ادامه دادند تا نخلستانی آباد در استان بوشهر شکل گرفت ، افسوس باگذشت بیش ازصدسال ازعمر با برکت این نخلستان تاکنون درنحوه کاشت، داشت وبرداشت آن هیچ تغییری صورت نپذیرفته است . روش سنتی گرده افشانی ،خوشه گذاری وبرداشت محصول ونحوه آبیاری ( غرق آبی ) همه وهمه قدمت صدساله دارد ،خشکسالی ،کم آبی ، وازهمه مهمتر بی توجهی مسولین استان نخلستان بوشهر را ویران کرده است . واضح است میزان باردهی وکیفیت محصول برای هر درخت به میزان توانایی آن بستگی دارد ، درشرایط فعلی بصورت غیرقابل تصوری ازکیفیت وهم ازکمیت محصول خرما در استان بوشهر کاسته شده است ولی در عوض درصد ضایعات افزایش چشمگیری داشته است، خشکیدگی برگ وخوشه، ریزشدن میوه ، سرخی و ریزش محصول و در نهایت عدم سمپاشی از عمده مشکلاتی است که گریبان این نخلستان را گرفته و فریاد رسی نیست. شیوه ها ی جمع آوری ، حمل ونقل های درون باغی، ریزگردهای فصلی ، گردوخاک ناشی از ناهمواری جاده های بین نخیلات ،انباشت خرما ونگهداری درمحیط های گرم وغیر مناسب وعدم استفاده ازسردخانه را میتوان از جمله عامل های موثر دیگر در پایین آمدن کیفیت محصول پس از برداشت عنوان نمود . مجموع این عوامل وعلت های تاثیرگذاردیگری مانند عرضه بسته بندیهای غیراصولی واحدهای سنتی به بازارهای داخلی وگاهاً خارجی تصویری ناخوشایند از خرمای بوشهردرذهن مصرف کننده بوجود آورده است .بر کسی پوشیده نیست امروز دیگر بسته های بزرگ وبی نام ونشان دربازار جایگاهی ندارد، ازعدم استقبال مشتری وپایین آمدن قیمت خرما تعجب نکنیم اتفاقاً موضوعی عادیست !! حیرت آور این است که درسال گذشته بدلایل مشروحه فوق باغداران نتوانستند محصولات خود را بموقع بفروشند ودر نهایت خرمای مانده توسط تعاونی روستایی با شگردی خاص به اصطلاح خرید تضمینی شد وخلاصه کلام اینکه کل بار خریداری شده درانبارهای تعاونیها به تلی از خاک مبدل شد(بالغ برهشت میلیارتومان ).
سالهاست شاهد این نوع طرز تفکر مدیران استانمان هستیم خرید تضمینی خرما فقط بنفع عده ای سود جو ومنافع طلب بوده وهست نه باغداران ! اگر مسولین ذیربط منافع تولید کنندها را در نظر دارند ومیخواهند رونقی صورت پذیرد از پول خرید تضمینی هر سال برای مناطق خرما خیزاستان اقدام به ساخت سردخانه های بزرگ برای نگهداری محصول باغداران نماید. راهکار بعدی اینکه مبلغ فوق را میتوان در قالب تسهیلات کم بهره (4%) در اختیار بخش خصوصی برای ساخت سردخانه یا احداث واحدهای فرآوری و بسته بندی خرما قراردهند. راهکار بعدی با مبلغ به هدر رفته فوق میشود بخش اعظمی از واحد های سنتی را سامان دهی کرد. میشود درقالب تسهیلات ارزان قیمت بعنوان سرمایه در گردش در اختیار واحد های فعال صنعتی قرار داد و ...آیا محرومیت استان بوشهر از کمبود منابع است ؟
پیشنهادات لازم الاجرا در بخش خرمای استان بوشهر
_ تغییردر شیوه آبیاری ، استقرارروش مکانیزه برای کلیه مراحل گرده افشانی تا برداشت محصول ، تسطیح جاده بین نخیلات، سامان دهی وبه روز رسانی ماشین الات کارخانه جات بسته بندی وفرآوری خرما، ساماندهی بهداشتی کردن ومجوز دارنمودن کلیه کارگاه های سنتی کوچک توسط اداره نظارت بر مواد غذایی سازمان بهداشت غذا ودارو، ایجاد سردخانه های بزرگ بمنظور نگهداری محصول ، اعزام کارشناسان رشته باغبانی به مناطق خرما خیز بمنظور عارضه یابی نخلستان ،ایجاد کلاسهای توجیهی به منظور ارتقاع سطح علمی باغداران درزمینه کاشت ،داشت وبرداشت . از آنجایی که خرما را میتوان به روشهای گوناگون فرآوری و بسته بندی کرد ومشتقات زیادی از آن بدست آورد شایسنه است سازمانهای ذیربط نسبت به این مهم اقدامات آزمایشگاهی وتحقیقی لازم بعمل آورده ونتایج حاصله از تحقیات خود را در اختیار صاحبان صنایع قرار دهند . من الله توفیق.
ابوالقاسم کاوسی
